Petycje niepodpisane.

ilustracja

Podstawą prawną do składania petycji w Polsce jest ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o petycjach (Dz.U. z 2018 r. poz. 870). Weszła ona w życie 6 września 2015 roku. Ustawę uchwalono z inicjatywy Senatu. Uchwalenie tego aktu prawnego zakładała Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej.

Zasady składania i rozpatrywania petycji w Polsce
Postępowanie ws. petycji stanowi szczególny rodzaj postępowania administracyjnego. To postępowanie nie może zostać wszczęte z urzędu. Petycja może być złożona przez osobę fizyczną (także cudzoziemca), osobę prawną, jednostkę organizacyjną niebędącą osobą prawną lub grupę tych podmiotów. Petycję można złożyć w interesie publicznym, własnym albo podmiotu trzeciego za jego zgodą. Przedmiotem petycji może być żądanie, w szczególności, zmiany przepisów prawa (petycja może zawierać projekt ustawy lub uchwały), podjęcia rozstrzygnięcia lub innego działania w sprawie dotyczącej podmiotu wnoszącego petycję, życia zbiorowego lub wartości wymagających szczególnej ochrony w imię dobra wspólnego, mieszczących się w zakresie zadań i kompetencji adresata petycji.

Dopuszcza się wnoszenie petycji w formie pisemnej lub elektronicznej. Nie przewiduje się formy ustnej. Petycja składana w formie pisemnej powinna być podpisana przez podmiot wnoszący petycję, a jeżeli podmiotem wnoszącym petycję nie jest osoba fizyczna lub gdy petycję wnosi grupa podmiotów – przez osobę reprezentującą podmiot wnoszący petycję. Petycja składana za pomocą środków komunikacji elektronicznej może być opatrzona kwalifikowanym podpisem elektronicznym oraz powinna zawierać także adres poczty elektronicznej podmiotu wnoszącego petycję. 

Informacje dotyczące petycji są jawne. Organ, do którego adresowano petycję, zamieszcza na swojej stronie internetowej informacje o niej, jej skan.
Petycję rozpatruje się bezzwłocznie, nie później niż w terminie 3 miesięcy od daty złożenia. Jest to termin podstawowy. W razie wystąpienia okoliczności niezależnych od podmiotu rozpatrującego petycję uniemożliwiających rozpatrzenie petycji w ww. terminie, termin ten ulega przedłużeniu, nie dłużej jednak niż do 3 miesięcy, licząc od upływu podstawowego terminu. Organ, do którego skierowano petycję, informuje składającego o sposobie jej rozpatrzenia albo w formie pisemnej, albo elektronicznej. Poinformowanie o rozpatrzeniu petycji nie ma charakteru aktu administracyjnego. Nie przewiduje się drogi odwoławczej.

Od petycji wymagane jest, żeby nie była anonimowa. Petycja składana za pomocą środków komunikacji elektronicznej może być opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy ważnego kwalifikowanego certyfikatu oraz powinna zawierać także adres poczty elektronicznej podmiotu wnoszącego petycję (art. 4 ust. 5). Jednoznacznie wymagane jest więc podanie tylko adresu poczty elektronicznej – jeśli interpretujemy przepisy zgodnie z założeniem, że ustawa o petycjach miała stworzyć maksymalnie prosty i dostępny mechanizm ich składania.
Taką interpretację podpowiada Rzecznik Praw Obywatelskich. Znalazła ona wyraz w wystąpieniu RPO z maja 2016 r. do Ministra Rozwoju ws. procedury składania petycji przez obywateli. Wystąpienie dotyczyło przygotowanego przez Ministerstwo Rozwoju projektu ustawy o usługach zaufania, identyfikacji elektronicznej oraz zmianie niektórych ustaw. W ustawie o petycjach proponowano wprowadzenie podpisu elektronicznego jako obowiązkowego, co znacznie ograniczyłoby możliwość składania przez obywateli petycji drogą elektroniczną.

*******************************

Jak się mają wymienione ustalenia zawarte w aktualnym tekście jednolitym ustawy do faktu, iż Sejmowa Komisja ds. Petycji, w ostatnim kwartale rozpatrzyła poniższe petycje pozbawione oznaczenia autora bądź wymaganego adresu poczty elektronicznej w wykazie petycji na stronie internetowej tejże Komisji? Otóż ustawa stanowi, iż „Petycja może zawierać zgodę na ujawnienie na stronie internetowej podmiotu rozpatrującego petycję lub urzędu go obsługującego danych osobowych podmiotu wnoszącego petycję lub podmiotu, o którym mowa w art. 5 ust. 1.”. Zastanawiające jest, dlaczego swoich danych nie chciał ujawnić autor poniższych petycji?

1. Petycja w sprawie zmiany ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2017 r. poz. 2067 ze zm.) w zakresie umożliwienia obcokrajowcom pełnienia służby w Policji (11-10-2018′) – rozpatrzona przez sejmową Komisję ds. Petycji negatywnie.
2. Petycja w sprawie zmiany ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz.U. z 2018 r. poz. 1313 ze zm.) w zakresie umożliwienia osobom nieposiadającym obywatelstwa polskiego pełnienia służby w Państwowej Straży Pożarnej (23-10-2018′), rozpatrzona przez sejmową Komisję ds. Petycji negatywnie,
3. Petycja w sprawie podjęcia inicjatywy ustawodawczej w zakresie zakazu łączenia emerytury policyjnej z wykonywaniem pracy zarobkowej lub prowadzeniem działalności gospodarczej: w przypadku kobiet przed ukończeniem 60 roku życia, a w przypadku mężczyzn – przed ukończeniem 65 roku życia (15-11-2018′), przewidziana do rozpatrzenia przez sejmową Komisję ds. Petycji 6 lutego 2019′,
4. Petycja w sprawie uchylenia art. 41 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń (Dz.U. z 2018 r. poz. 618 ze zm.) – likwidacja pouczeń. ( 15-11-2018) – brak opinii Biura Analiz Sejmowych,
5. Petycja w sprawie zmiany art. 121 b ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2017 r. poz. 2067 ze zm.) w zakresie wysokości uposażenia otrzymywanego przez policjanta w okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim (27-11-2018′), przewidziana do rozpatrzenia przez sejmową Komisję ds. Petycji 6 lutego 2019′.

Słusznie zauważyli internauci komentujący petycje na facebooku, że przy takim nastawieniu wkrótce do Komisji ds. Petycji mogą trafić anonimowe petycje niezadowolonych z pracy policji kiboli, np. o pozbawieniu policjantów urlopów, radiowozów, a może i mundurów, broni, pałek…

Warto też zauważyć, że rozpatrywanie tych anonimowych petycji nie jest bezkosztowe. Wydawane są pieniądze podatników na pracę prawników z Biura Analiz Sejmowych, na opinie ekspertów w resortach i wreszcie na posiedzenia posłów wchodzących w skład tej komisji.

(jp)